KILKA SŁÓW O NASZEJ FUNDACJI

(wersja zaktualizowana 15 lutego 2005)

Kanadyjska Fundacja Dziedzictwa Polsko-Żydowskiego w Montrealu działa od roku 1988. Równocześnie siostrzana organizacja o tej samej nazwie i celach powstała w Toronto. Nasza Fundacja zrzesza głównie kanadyjskich Polaków i Żydów, ale jesteśmy otwarci dla wszystkich, których mogłaby zainteresować nasza działalność. Wielu Żydów na świecie ma swoje korzenie w Polsce. Wieki koegzystencji i wspólna spuścizna kulturowa są podstawą naszej działalności. Staramy się tworzyć środowisko, w którym nasi członkowie i przyjaciele mogliby swobodnie wymieniać poglądy i szukać odpowiedzi na trudne pytania.

Celem naszym jest przyczynienie się do lepszego poznania polsko-żydowskiej spuścizny kulturowej, historii i prawdziwego dialogu. Wierzymy, że to doprowadzi do wzajemnego zrozumienia i odrzucenia uprzedzeń i stereotypów szkodliwych zarówno dla Polaków, jak i dla Żydów.

Zdajemy sobie sprawę, że niełatwa jest droga do naszych celów. ale najmniejszy postęp w tym kierunku stanowi wkład do działalności wielu innych ludzi, którzy w różnych miejscach naszego globu usiłują doprowadzić do pojednania etnicznych i religijnych społeczności. Cel ten ma ogromną wagę i jest trudny do osiągnięcia, gdy w grę wchodzą społeczności sobie obce. W naszym przypadku jednak wspólna historia i polsko-żydowskie dziedzictwo kulturowe pozwala nam wierzyć, że działalność Fundacji, mimo trudności, ma szansę powodzenia, a nasze wysiłki mają sens.

Fundacja współpracuje z siostrzaną Fundacją Dziedzictwa Polsko-Żydowskiego (Oddział w Toronto), z National Polish American - Jewish American Council oraz z American Association of Jewish Studies in Cambridge (Massachusetts). Popierają nas ludzie nauki, sztuki i pióra, osoby z kręgów religijnych i działacze społeczni z Polski, Kanady, Wielkiej Brytanii, Izraela i USA. Od czasu zaistnienia Fundacji w roku 1988 mieliśmy okazję zaprosić wielu z nich na odczyty i spotkania. Naszymi gośćmi, miedzy innymi, byli Arcybiskup Henryk Muszyński, Rabin Dow Marmur, Władysław Bartoszewski, Marek Edelman, Konstanty Gebert, Agnieszka Holland, Jan Karski, Krystyna Kersten, Jerzy Kłoczowski, Stanisław Krajewski i Hanna Krall.

Od roku 2002 zorganizowaliśmy pięć specjalnych imprez.

1. W październiku 2002 r. zaprosiliśmy na panel trzy kobiety, "Dzieci Holocaustu", z których dwie zostamy uratowane przez Irenę Sendlerowa (zob raport na temat tego panelu w New Publications, w listopadzie 2002 r.)
2. W czerwcu 2003 r. zaprosiliśmy Prof. Jerzego Kłoczowskiego, dyrektora Instytutu Europy Centralno-Wshodniej w Lublinie, aby wygłosił odczyt na temat pracy badawczej tego Instytutu Naukowego, który publikuje książki i podręczniki z historii i kultury mniejszości narodowych w Polsce i na wschodnim pograniczu Polski.
3. W listopadzie 2003 r. zaprosiliśmy Normana Daviesa, znanego historyka, który wygłosił odczyt pt. "Jewish Aspects of the Warsaw Uprising"
4. W lutym 2004r. zaprosiliśmy Krzysztofa Zanussiego, wybitnego polskiego filmowca, dyrektora filmów i producenta oper, który wygłosił odczyt :pt. "Poles Jews and the Cinema"
5. W czerwcu Pani Sara Arm wygłosiła odczyt o Archiwum Rringelbluma
6. W październiku 2004 r zorganizowaliśmy promocje książki "And Yet I Still Have Dreams" Joanny Wiszniewicz, która wygłosiła odczyt na temat anonimowego współautora swojej książki.
7. W grudniu 2001, 2002, 2003 i 2004, tradycyjnie zorganizowaliśmy spotkania dla naszych członków i przyjaciół Fundacji aby wspólnie celebrować święta Hannukah, Boże Narodzenie i Nowy Rok.

W 2001 roku członkowie Zarządu podjęli decyzję o zmianach w dalszej działalności Fundacji. Postanowiliśmy rozszerzyć ją na dużo szersze kręgi, wydając równocześnie mniej funduszy niż do tej pory na zaproszenia wybitnych osób z dalekich krajów. Mianowicie:

1. publikowanie wspomnień z czasów Holocaustu

2. otwarcie strony internetowej Fundacji i publikowanie ważnych artykułów z dziedziny relacji polsko-żydowskich z prasy polskiej i międzynarodowej.

PUBLIKACJE WSPOMNIEŃ Z CZASÓW HOLOCAUSTU

Jednym z naszych projektów jest publikowanie wspomnień z czasów Holocaustu. Oczekujemy propozycji ze strony tych, którzy zaglądają na naszą stronę. Opublikowane teksty umieszczamy w miarę naszych możliwości w różnych bibliotekach i centrach Holokaustu. Mało jest już ludzi, którzy przeżyli i pamiętają ten tragiczny okres. Gdy odejdą, świadectwa ich przeżyć zaginą wraz z nimi. Chodzi nam o to, żeby świadectwa tego czasu zostały zarejestrowane i przekazane przyszłym pokoleniom.

Publikacje z ostatnich lat i szczegóły dotyczące dystrybucji naszych wydawnictw można znaleźć w dziale pod linkiem KSIĄŻKI (oraz BOOKS w części angielskiej). Zainteresowani mogą skontaktować się z Komitetem redakcyjnym: (Ilona Gruda - igruda@supernet.ca lub Agata Kozanecka - teł # 514 481 7733).

STRONA INTERNETOWA

Otworzyliśmy stronę internatową, aby dotrzeć nawet do odległych Polaków i Żydów zainteresowanych naszą wspólną historią i dziedzictwem kulturowym. Mamy nadzieję, że to przyczyni się do rozszerzenia wzajemnego zrozumienia polsko-żydowskiego.

Jako redaktor naszej strony, zaprosiłam na samym początku sześć wybitnych osób, które popierając nasze cele i ideę otwarcia strony internetowej, zgodziły się zostać członkami naszej Rady. Są to: Władysław Bartoszewski, Zbigniew Brzeziński, Helena Datner, Marek Edelman, Eva Hoffman i Czesław Miłosz, ktory zmarl w roku 2004-ym. W roku 2003-im został zaproszony Dr Victor Goldbloom, były prezydent Międzynarodowej Rady Chrześcijańsko-Żydowskiej, który zgodził się zostać przewodniczącym naszej Rady. Wierzymy, że prestiż tych wybitnych osób pomógł naszej stronie, która jest postrzegana przez czytelników piszących listy do redakcji, jako wiarygodne i wartościowe źródło informacji na temat historii polsko-żydowskiej i wspólnego dziedzictwa.

Nasza witryna podzielona jest na dwie części: polskojęzyczną i angielsko-języczną. Publikujemy aktualne artykuły z prasy polskiej i angielskiej z rożnych krajów. Ze względu na brak funduszy na tłumaczenia najczęściej publikujemy teksty tylko w języku oryginału. Mamy nadzieję, że nasza strona umożliwi znalezienie wiarygodnych wypowiedzi z różnych punktów widzenia i że pomoże przełamywać niechęć lub obojętność do polsko-żydowskiego pojednania, Otwieramy stronę pięcioma wywiadami, których udzielił nam w 1999 r. Profesor Władysław Bartoszewski, historyk, autor wielu książek z dziedziny drugiej wojny światowej i znawca najnowszych dziejów Polski. W czasie okupacji niemieckiej był więźniem Oświęcimia, a później współzałożycielem Komitetu Pomocy Żydom, 'Żegota'. Wywiady te są przetłumaczone na język angielski w części anglojęzycznej naszej strony. W wywiadach Profesor Bartoszewski odpowiada na kilka pytań wybranych przez członków naszej Fundacji z tych, które są najczęściej zadawane. Pytania te wynikają z braku dostatecznej znajomości historii Żydów w Polsce i często prowadzą do wzajemnych oskarżeń. Sądzimy, że wywiady te przyczynią się do wyjaśnienia najczęstszych nieporozumień i do uczciwego, otwartego dialogu polsko-żydowskiego.

Na łamach prasy północnoamerykańskiej niewiele publikuje się poważnych artykułów na temat stosunków polsko-zydowskich i wspólnego dziedzictwa kulturowego. Publikowane natomiast bywają kontrowersyjne i agresywne artykuły, oparte często na nieporozumieniach. Istnieje więc ogromna potrzeba udostępnienia naszym czytelnikom tekstów na temat stosunków polsko-żydowskich, których w prasie w Polsce nie brakuje.

Celem ułatwienia wyboru ważnych tekstów odpowiadających naszym celom, rozpoczęłam współpracę z redaktorami tych czasopism, fundacji innych źródeł, które sporo publikują na temat stosunków polsko-żydowskich oraz są postrzegane jako poważne i wiarygodne. Artykuły, teksty i linki umieszczone obecnie na naszej stronie w części polskojęzycznej pochodzą, miedzy innymi, z następujących dzienników, tygodników i fundacji, które udzieliły nam ogólnej zgody na przedruk:

POLITYKA , RZECZPOSPOLITA. WIĘŹ (oraz specjalne wydanie Więzi w jęz. angielskim: THOU SHALT NOT KILL - POLES ON JEDWABNE; Fundacja Kultury Chrześcijańskiej ZNAK, ŻYDZI- POLACY-CHRZEŚCIJANIE i NOWY DZIENNIK (N.Y.) wraz z PRZEGLĄDEM POLSKIM. Otrzymaliśmy również zgodę GAZETY WYBORCZEJ na publikowanie wybranych przez nas artykułów.
Nawiązałam też m.in. współpracę ze środowiskami działającymi w Polsce na rzecz dialogu polsko-żydowskiego i bliskich nam idei, zamieszczając na naszej stronie ich teksty oraz linki do ich stron internetowych :

- Stowarzyszenie OTWARTA RZECZPOSPOLITA , którego celem jest zwalczanie antysemityzmu i wszelkich form ksenofobii.

- Studenckie stowarzyszenie NIGDY WIĘCEJ działające na rzecz edukacji przeciw rasistowskim i etnicznym przesądom. Jesteśmy otwarci na współpracę ze wszystkimi zainteresowanymi naszą tematyką i naszą działalnością.

Polityczne i społeczne poglądy oraz interpretacje faktów opisywanych przez autorów artykułów publikowanych na naszej stronie nie zawsze są podzielane lub popierane przez naszą Fundację. Chcąc przekazywać różne punkty widzenia naszym czytelnikom - bez stosowania cenzury - redaktor strony internetowej nie może brać odpowiedzialności za opinie autorów.

Zgodnie z kanadyjskimi ustawami nie publikujemy natomiast ksenofobicznych tekstów, które mogą być zakwalifikowane jako teksty szerzące nienawiść, a w szczególności nienawiść między społecznościami etnicznymi.

Publikujemy przeciętnie od 12 do 16 aktualnych artykułów miesięcznie z prasy polskiej i angielskiej. Dziękujemy tym czytelników, którzy przesyłają nam ciekawe artykuły do publikacji. Będziemy zawsze wdzięczni za przysłanie nam ciekawego artykułu, który może zainteresować naszych czytelników wraz z podaniem autorów, nazwy czasopisma i daty wydania, ewentualnie adresu internetowego. Ostateczną decyzję co do ich opublikowania oraz odpowiedzialność za wszelkie błędy, które są nie do uniknięcia wobec braku profesjonalistów w naszym gronie, bierze natomiast na siebie redaktor strony, Irena Bellert.

Dziękujemy Fundacji Społeczno-Kulturalnej w Montrealu za subwencję, która corocznie pomaga nam w opłatach za stronę internetową ($1,000) oraz za publikacje wspomnień ($1,000)..Jestem wdzięczna Pani Judy Rosenwald za dotacje (US $500) na poparcie strony internetowej w 2003 r oraz Panu Alexemu Soyka za dotacje (CAD$ 500) w 2004 r.

Chciałabym również podziękować następującym osobom za stałą pomoc w pracy dla strony internetowej, jaką otrzymywałam w ciągu czterech lat redagowania naszej strony. Jestem wdzięczna Piotrowi Jassemowi, Zbigniewowi Małeckiemu i Lucynie Artymiuk za stałe przesyłanie mi ciekawych artykułów do publikacji na stronie. Składam również serdeczne podziękowania Hanavi Hirsch, Wandzi Muszyńskiej i Maji Siemieńskiej za weryfikacje tekstów angielskojęzycznych. Jestem również zawsze wdzięczna Dobrochnie Drogowskiej za skonstruowanie strony internetowej. Dziękuje również Panu Krzysztofowi Kacperkowi za jego pracę w charakterze Web Master.
Redaktor strony - Irena Bellert.

Listy do redakcji należy kierować do: editors@polish-jewish-heritage.org